Coaching a poczucie koherencji

Anna Iwona Worsztynowicz

Abstrakt


Celem artykułu jest zaprezentowanie idei wykorzystania coachingu jako metody poprawy poziomu poczucia koherencji osób dorosłych. Poczucie koherencji jest centralnym konstruktem Modelu Salutogenezy Aarona Antonovsky’ego. Zgodnie z tym modelem poczucie koherencji jest kluczowym determinantem zdrowia. Idea Antonovsky`ego została potwierdzona przez większość uznanych badań. Nadal jednak pozostaje do rozwiązania ważna kwestia poprawy poczucia koherencji osób dorosłych. Czy uzasadnione jest rozważanie wykorzystania coachingu jako skutecznej metody poprawy SOC?


Słowa kluczowe


coaching; poczucie koherencji

Bibliografia


Antonovsky, A. (1979). Health, Stress and Coping. San Francisco, CA: Jossey-Bass Publishers.

Antonovsky, A. (1985). The Life Cycle, Mental Health and the Sense of Coherence, Israel Journal of Psychiatry and Related Sciences, 22(4), 273-280.

Antonovsky, A. (1987). The Salutogenic Perspective: Toward a New View of Health and Illness. Advances, Institute for the Advancement of Health, 4(1), 47-55.

Antonovsky, A. (1995). Rozwikłanie tajemnicy zdrowia. Warszawa: Wydawnictwo IPN.

Ben-David, A. (1996). Cross-Cultural Differences Between Russian Immigrants and Israeli College Students: The Effect of the Family on the Sense of Coherence. Israel Journal of Psychiatry and Related Sciences, 33(1), 13-20.

Bennewicz, M. (2010). Od indywidualnego rozwoju menedżerskiego do coachingu systemowego organizacji. Coaching Review, 1, 56-86.

Binnebesel, J. (2006). Pedagogiczne możliwości kształtowania poczucia koherencji w kontekście salutogenetycznej koncepcji zdrowia A. Antonovsky`ego. Psychoonkologia, 10(2), 64-69.

Bobrowska-Drozda, Ł. (2009). Zawieranie kontraktu coachingowego. W: M. Sidor-Rządkowska (red.), Coaching. Teoria, praktyka, studia przypadków (s. 83-96). Kraków: Oficyna Wolters Kluwer.

Carr, A. (2009). Psychologia pozytywna. Poznań: Zysk i S-ka.

Czapiński, J. (2004). (red.). Psychologia pozytywna: nauka o szczęściu, zdrowiu, sile i cnotach człowieka. Warszawa: PWN.

Czarkowska, L. (2010). Coaching Review – teorie, badania, praktyka: od redaktora naukowego. Coaching Review, 1(2-4).

Frączek, A., Zwoliński, M. (1999). Some childhood predictors of the sense of coherence (SOC) in young adults: A follow-up study. Polish Psychological Bulletin, 30(4), 263-270.

Golińska, L. (2003). Poczucie koherencji a zadowolenie z życia w różnych jego fazach. Nowiny Psychologiczne, 4, 33-46.

Grant, A. (2010). Past, present and future: the evolution of professional coaching and coaching psychology. W: S. Palmer, A. Whybrow (red.), Handbook of Coaching Psychology: A Guide for Practitioners (s. 23-39). London: Routledge.

Grant, A. M., Cavanagh, M. (2004). Toward a Profession of Coaching: Sixty-Five Years of Progress and Challenges for the Future. International Journal of Evidence Based Coaching and Mentoring, 2(1), 1-16.

Heszen, I., Sęk, H. (2008). Psychologia zdrowia. Warszawa: PWN.

Heszen, I., Życińska, J. (2008). Pozytywne wątki we współczesnej psychologii zdrowia. W: I. Heszen I., J. Życińska (red.), Psychologia zdrowia w poszukiwaniu pozytywnych inspiracji (s. 9-19). Warszawa: Wydawnictwo SWPS „Akademica”.

Jelonkiewicz, I., Kosińska-Dec, K. (2001). Poczucie koherencji a style radzenia sobie ze stresem: empiryczna analiza kierunku zależności. Przegląd Psychologiczny, 44(3), 337-347.

Kosińska-Dec, K., Jelonkiewicz, I. (2001). Wybrane właściwości dorastającego dziecka i rodziny a jego poczucie koherencji. W: H. Sęk, T. Pasikowski (red.), Zdrowie – stres – zasoby (s. 139-150). Poznań: Wydawnictwo Fundacji Humaniora.

Law, H., Ireland, S., Hussain, Z. (2010). Psychologia coachingu. Warszawa: PWN.

Linley, P., Joseph, S. (2007). (red.). Psychologia pozytywna w praktyce. Warszawa: PWN.

Marciniak, Ł. (2009). Pojęcie i odmiany coachingu. W: M. Sidor-Rządkowska (red.), Coaching: teoria, praktyka, studia przypadków (s. 19-40). Kraków: Oficyna Wolters Kluwer.

Mroziak, B. (2001). Poczucie koherencji (SOC) osób uzależnionych od alkoholu – zmiany po psychoterapii. W: H. Sęk, T. Pasikowski (red.), Zdrowie – stres – zasoby (s. 165-176). Poznań: Wydawnictwo Fundacji Humaniora.

O’Connell, B., Palmer, S. (2010). Solution-focused coaching. W: S. Palmer, A. Whybrow (red.), Handbook of Coaching Psychology: A Guide for Practitioners (s. 278-292). London: Routledge.

Palmer, S., Szymańska, K. (2010). Cognitive behavioural coaching: an integrative approach. W: S. Palmer, A. Whybrow (red.), Handbook of Coaching Psychology: A Guide for Practitioners (s. 86-117). London: Routledge.

Palmer, S., Whybrow, A. (red.). (2010). Handbook of Coaching Psychology: A Guide for Practitioners. London: Routledge.

Ramirez-Cyzio, K. (2010). Career coaching – podstawy teoretyczne i praktyka. Coaching Review, 2. 19-34.

Rybczyńska, K. (2010). Coaching to nie doradztwo. W: M. Zubrzycka-Nowak, K. Rybczyńska, S. Monostori S., Czym (nie) jest coaching? Prawdy i mity o coachingu (s. 86-94). Gdańsk: GWP.

Sagy, S., Antonovsky, H. (1999). Factors related to the development of the sense of coherence (SOC) in adolescents: A retrospective study. Polish Psychological Bulletin, 30(4), 255-262.

Seligman, M. (2005). Prawdziwe szczęście: psychologia pozytywna a urzeczywistnienie naszych możliwości trwałego spełnienia. Poznań: Wydawnictwo Media Rodzina.

Sęk, H. (2001). Wprowadzenie do psychologii klinicznej. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe „Scholar”.

Sidor-Rządkowska, M. (2009). (red.). Coaching. Teoria, praktyka, studia przypadków. Kraków: Oficyna Wolters Kluwer.

Smółka, P. (2009). (red.). Coaching: inspiracje z perspektywy nauki, praktyki i klientów. Gliwice: Wydawnictwo Helion.

Smółka, P. (2012). Podejście oparte na dowodach w coachingu: istota oraz implikacje dla praktyki. Coaching Review, 3, 5-19.

Stemplewska-Żakowicz, K. (2009). Diagnoza psychologiczna: diagnozowanie jako kompetencja profesjonalna. Gdańsk: GWP.

Strelau, J., Doliński, D. (2008). (red.). Psychologia: podręcznik akademicki (Tom 2). Gdańsk: GWP.

Syrek-Kossowska, A., Palmer, S. (2010). Cognitive Behavioural Coaching In Business – Selected Techniques. Coaching Review, 2. 4-18.

Szymona, K. (2008). Zaburzenia nerwicowe a poczucie koherencji. Łódź: Wydawnictwo Wyższej Szkoły Humanistyczno-Ekonomicznej.

Trzebińska, E. (2008). Psychologia pozytywna. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie i Profesjonalne.

Whitmore, J. (2011). Coaching: trening efektywności. Warszawa: G+J.

Wilson, C. (2010). Coaching biznesowy. Warszawa: MT Biznes.

Witkowski, T. (2009). Zakazana psychologia. Wrocław: Biblioteka Moderatora.

Worsztynowicz, A. (2001). Doświadczanie wsparcia społecznego a poczucie koherencji. W: H. Sęk, T. Pasikowski (red.), Zdrowie – stres – zasoby: o znaczeniu poczucia koherencji dla zdrowia (s. 151-164). Poznań: Wydawnictwo Humaniora.

Worsztynowicz, A. (2003). Doświadczanie wsparcia rodzicielskiego a poczucie koherencji dorastających. W: Z. Juczyński, N. Ogińska-Bulik (red.), Zasoby osobiste i społeczne sprzyjające zdrowiu jednostki (s. 163-176). Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Worsztynowicz, A. (2006). Doświadczanie wsparcia nauczycielskiego a poczucie koherencji u dorastających. W: M. John-Borys, Z. Dołęga (red.), Z badań nad zdrowiem psychicznym uczniów: wstęp do działań profilaktycznych szkoły (s. 192-205). Katowice: Wydawnictwo UŚ.


Pełny tekst: PDF

Refbacks

  • There are currently no refbacks.


Creative Commons License
Ta praca dostępna jest na licencji Creative Commons Attribution 3.0 License.

Licencja Creative Commons
Forum Oświatowe jest wydawane na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Na tych samych warunkach 4.0 Międzynarodowe.

ISSN 0867-0323 ISSN (online) 2450-3452