Treść głównego artykułu

Abstrakt

Ze współczesnych koncepcji rozwoju zawodowego wynika, że kwalifikacje nauczyciela mają charakter procesualny, dlatego dla prawidłowego funkcjonowania w zawodzie kluczowa jest ustawiczna gotowość do modyfikowania i doskonalenia zawodowych kompetencji. Celem prezentowanych badań była analiza zależności między nasileniem cech konstytuujących gotowość do zmiany a satysfakcją z życia studentek i studentów kierunków nauczycielskich. Weryfikacji poddano hipotezę, że młodzież akademicka o wyższym nasileniu cech określających gotowość do zmiany deklaruje większą satysfakcję z życia. Na podstawie przeprowadzonych analiz stwierdzono, że studenci kierunków nauczycielskich uzyskali w większości niższe od optymalnych wyniki w zakresie nasilenia wszystkich cech składających się na gotowość do zmiany, co pozwala przypuszczać, że studenci – przyszli nauczyciele wykazują niski poziom gotowości do zmiany. Stwierdzone statystycznie istotne dodatnie korelacje między nasileniem cech określających gotowość do zmiany a poziomem satysfakcji z życia oznaczają, że wraz ze wzrostem nasilenia pomysłowości, pasji, pewności siebie, optymizmu i śmiałości wzrastał także poziom satysfakcji z życia badanych studentów.

Słowa kluczowe

nauczyciele studenci kierunków nauczycielskich gotowość do zmiany satysfakcja z życia

Szczegóły artykułu

Referencje

  1. Arslan, H., Kuru, M., Satici, A. (2005). A comparison of organizational culture in Turkish primary and high schools. Educational Administration. Theory & Practice, 44, 449–472.
  2. Aziz, A.A.A., Fooi, F.S., Asimiran, S., Hassan, A. (2015). Literature review on the relationship between principal instructional leadership and teacher readiness to implement change. International Refereed Research Journal, 6(1), 12–19.
  3. Burden, P.R. (1990). Teacher development. W: W. R. Houston (ed.), Handbook of research on teacher education (s. 311–328). New York: Macmillan.
  4. Byra, S. (2011). Satysfakcja z życia osób z uszkodzeniem rdzenia kręgowego w pierwszym okresie nabycia niepełnosprawności – funkcje wsparcia oczekiwanego i otrzymywanego. Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu, 17(2), 64–70.
  5. Campbell, A. (1976). Subjective measures of well being, American Psychologist, 31(2), 117–124.
  6. Chomczyńska-Rubacha, M., Rubacha, K. (2007). Płeć kulturowa nauczycieli. Funkcjonowanie w roli zawodowej. Kraków: Oficyna Wydawnicza “Impuls”.
  7. Craft, A. (1996). Continuing professional development: a practical guide for teachers and schools. London, New York: Routledge in association with The Open University.
  8. Czerepaniak-Walczak, M. (1997). Aspekty i źródła profesjonalnej refleksji nauczyciela. Toruń: Edytor.
  9. Day, C. (2004). Od teorii do praktyki: rozwój zawodowy nauczyciela. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
  10. Dróżka, W. (2010). Wspomaganie rozwoju zawodowego nauczycieli. Zarys problematyki. W: A. Bogaj, W. Dróżka (red.), Proces stawania się nauczycielem: teoria i praktyka. Kielce: Wszechnica Świętokrzyska.
  11. Duckworth, A.L., Quinn, P.D., Seligman, M.E.P. (2009). Positive predictors of teacher effectiveness. The Journal of Positive Psychology, 4(6), 540–547.
  12. Fessler, R., Christensen, J. (1992). The teacher career cycle: understanding and guiding the professional development of teachers. Boston: Allyn and Bacon.
  13. Gaś, Z.B. (2001). Doskonalący się nauczyciel. Psychologiczne aspekty rozwoju profesjonalnego nauczycieli. Lublin: Wyd. Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej.
  14. Grenville-Cleave, B., Boniwell, I. (2012). Surviving or thriving? Do teachers have lower perceived control and well-being than other professions? Management in Education, 26(1) 3–5. doi:10.1177/0892020611429252.
  15. Grondas, M., Żmijski, J. (2005). Dokumentowanie i planowanie rozwoju nauczyciela. Poradnik. Warszawa: Wyd. CODN.
  16. Inandi, Y., Gilic, F. (2016). Relationship of teachers’ readiness for change with their participation in decision making and school culture. Educational Research and Reviews. 11(8), 823–833.
  17. Juczyński, Z. (2009). Narzędzia pomiaru w promocji i psychologii zdrowia. Warszawa: Pracownia Testów Psychologicznych.
  18. Kocór, M. (2006). Nauczyciele wobec zmian edukacyjnych w Polsce. Rzeszów: Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego.
  19. Komar, W. (2000). Współczesność i nauczyciel – perspektywy edukacji bez dogmatów? Warszawa: Wydawnictwo Akademickie „Żak”.
  20. Kondakci, Y., Beycioglu, K., Sincar, M., Ugurlu, C.T. (2017). Readiness of teachers for change in schools. International Journal of Leadership in Education, 20(2), 176–197.
  21. Kosiba, G. (2009). Doskonalenie i rozwój zawodowy nauczycieli wychowania fizycznego. Kraków: AWF.
  22. Kosiba, G., Madejski, E. (2014). Postawy nauczycieli wobec swej roli zawodowej w świetle wybranych koncepcji teoretycznych. Forum Oświatowe, 52(2), 101–112.
  23. Kriegel, R., Brandt, D. (1996). Sacred cows make the best burgers. Developing change ready people and organizations. New York: Warner Books.
  24. Kubacka-Jasiecka, D. (2002). Psychologia wobec problematyki zmiany. W: D. Kubacka-Jasiecka (red.), Człowiek wobec zmiany. Rozważania psychologiczne (s. 11–20). Kraków: Wydawnictwo UJ.
  25. Kuleta, M. (2002). Człowiek jako kreator zmian w swoim życiu. W: D. Kubacka-Jasiecka (red.), Człowiek wobec zmiany. Rozważania psychologiczne (s. 21–37). Kraków: Wydawnictwo UJ.
  26. Kwaśnica, R. (1995). Wprowadzenie do myślenia o wspomaganiu nauczycieli w rozwoju. Studia Pedagogiczne, 61, 9–43.
  27. Kwiatkowska, H. (1997). Edukacja nauczycieli: konteksty – kategorie – praktyki. Warszawa: Instytut Badań Edukacyjnych.
  28. Kwiatkowska, H. (2005). Tożsamość nauczycieli: między anomią a autonomią. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
  29. Kwieciński, Z. (2000). Tropy – ślady – proby. Studia i szkice z pedagogiki pogranicza. Poznań – Olsztyn: Wydawnictwo „Edytor”.
  30. Laudańska-Krzemińska, I., Wierzejska, E., Jóźwiak, P., Klimas, N. (2015). Zachowania zdrowotne nauczycieli w Wielkopolsce – poszukiwanie mocnych i słabych stron. W: R. Stemplewski, R. Szeklicki, J. Maciaszek (red.), Aktywność fizyczna i żywienie – w trosce o zdrowie i jakość życia (s. 253–252). Poznań: Wyd. Naukowe Bogucki.
  31. Leśniewska, G. (2016). Gotowość do zmiany nauczycieli szansą edukacji XXI wieku. Studia i Prace WNEiZ US, 46(1), 39–49. doi:10.18276/sip.2016.46/1-03.
  32. Makowska, B. (2010). Wybrane elementy oceny jakości życia studentów studiów niestacjonarnych. Zdrowie – Kultura Zdrowotna – Edukacja, V, 25–31.
  33. Michalak, J.M. (2003). Poczucie odpowiedzialności zawodowej nauczycieli: studium teoretyczno-empiryczne. Warszawa: Instytut Badań Edukacyjnych.
  34. Mirkhan, I., Shakerinia, I., Kafi, M., Khalilzade, N. (2014). Prediction of life satisfaction based on emotional intelligence, happiness and religious attitude among female teachers of Urmia City, North West of Iran. International Journal of School Health, 1(3), e25144. doi:10.17795/intjsh-25144.
  35. Mroczkowska, D., Białkowska, J. (2014). Style radzenia sobie ze stresem jako zmienne determinujące jakość życia młodych dorosłych. Medycyna Ogolna i Nauki o Zdrowiu, 20(3), 265-269. doi:10.5604/20834543.1124655.
  36. Paszkowska-Rogacz, A., Tarkowska, M. (2004). Metody pracy z grupą w poradnictwie zawodowym. Warszawa: KOWEZiU.
  37. Rossi-Barbosa, L.A., Gama, A.C., Caldeira, A.P. (2015). Association between readiness for behavior change and complaints of vocal problems in teachers. Codas, 27(2), 170–177.
  38. Rovegno, I. (1994). Teaching within a curricula zone of safety: school culture and the situated nature of student teachers’ pedagogical content knowledge. Research Quarterly for Exercise and Sport, 65(3), 269–279. doi:10.1080/02701367.1994.10607628.
  39. Rubacha, K. (2000). Pełnienie roli nauczyciela a realizacja zadań rozwojowych w okresie wczesnej dorosłości. Toruń: Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika.
  40. Shaima, A. (2011). Does teaching contribute to one’s wellbeing: an examination of the relationship between teaching satisfaction and life satisfaction among university teachers. Transformative dialogues. Teaching & Learning Journal, 4(3), 1–19.
  41. Skalska, K. (2015). Wsparcie społeczne a satysfakcja z życia studentów z niepełnosprawnością. Szkice i Rozprawy, 15(8), 119–136.
  42. Strózik, T. (2014). System wartości a ocena jakości życia młodzieży akademickiej w świetle badań ankietowych studentów uczelni Poznania. STUDIA OECONOMICA POSNANIENSIA, 2(2), 5–23.
  43. Tobiasz-Adamczyk, B. (2000). Wybrane elementy socjologii zdrowia i choroby. Kraków: Wydawnictwo UJ.
  44. Trzebiatowski, J. (2011). Jakość życia w perspektywie nauk społecznych i medycznych – systematyzacja ujęć definicyjnych. Hygeia Public Health, 46(1), 25–31.
  45. Turska, E. (2006). Jednostka w sytuacji zmian organizacyjnych. W: Z. Ratajczak, A. Bańka, E. Turska (red.), Współczesna psychologia pracy i organizacji. Wybrane zagadnienia (s. 118–150). Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.
  46. Zayim, M., Kondakci, Y. (2015) An exploration of the relationship between readiness for change and organizational trust in Turkish public schools. Educational Management Administration & Leadership, 43(4), 610–625. doi: 10.1177/1741143214523009