Tworzenie środowiska edukacyjnego dla dziecięcych sposobów konceptualizowania świata

Monika Anna Wiśniewska-Kin, Jolanta Bonar

Abstrakt


W artykule przedstawione zostaną wyniki badań, przeprowadzonych w roku szkolnym 2016/2017 w wybranych szkołach podstawowych, w środowisku wielkomiejskim (Łódź). Celem badania było zdiagnozowanie sposobów rozumienia abstrakcyjnego pojęcia horyzont, w grupie dzieci 8 – 9 – letnich i 9 – 10 – letnich. Badania prowadzone były w miejscu, które zapewnia dzieciom naturalne warunki uczenia się (w dwóch klasach drugich i dwóch klasach trzecich). W badaniach przyjęto strategię dydaktycznego działania interwencyjnego. Badacz występował w roli obserwatora jako uczestnika, zaś materiał pochodził z obserwacji uczestniczącej. Obserwację skoncentrowano wokół zainicjowanych według własnego projektu działań interwencyjnych. Obserwacją objęto czynności uczniów, a także skutki tych czynności. Wyniki badań zrekonstruowały dziecięcy proces rozumienia pojęcia oraz ukazały możliwości wzbogacania dyskursu edukacyjnego.


Słowa kluczowe


dydaktyczne działanie interwencyjne, obserwacja uczestnicząca, obserwator jako uczestnik, rozumienie pojęcia, sposoby kategoryzowania pojęcia

Bibliografia


Angrosino, M.V. (2010). Badania etnograficzne i obserwacyjne, tłum. M. Brzozowska-Brywczyńska. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Angrosino M.V. (2009). Obserwacja w nowym kontekście. Etnografia, pedagogika i rozwój problematyki społecznej. W: N.K. Denzin, Y.S. Lincoln (red.) Metody badań jakościowych, t. 2. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Godlewski, G., Mencwel, A., Sulima, R. (red.)(2003). Antropologia słowa. Zagadnienia i wybór tekstów. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego.

Bartmiński, J. (2007). Językowe podstawy obrazu świata. Lublin: Wydawnictwo UMCS.

Boniecka, B. (1996). O modelowaniu sytuacji na przykładzie wypowiedzi dzieci w wieku przedszkolnym. W: T. Rittel (red.), Dyskurs edukacyjny. Kraków, Wydawnictwo WSP.

Červinková, H., Gołębniak, B. D. (red.) (2013). Edukacyjne badania w działaniu. Warszawa 2013, Scholar.

Denzin, N.K., Lincoln, Y.S. (2009). Wprowadzenie. Dziedzina i praktyka badań jakościowych, tłum. K. Podemski. W: N.K. Denzin, Y.S. Lincoln (red.), Metody badań jakościowych. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Dudzikowa, M., Czerepaniak-Walczak M. (red.) (2010). Wychowanie. Pojęcia. Procesy. Konteksty. Gdańsk, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.

Gołębniak, B. D. (2013). Edukacyjne badania w działaniu – między akademicką legitymizacją a realizacyjnymi uproszczeniami. W: H. Červinková, B. D. Gołębniak (red.), Edukacyjne badania w działaniu. Warszawa 2013: Scholar.

Wodak, R., Krzyżanowski, M. (red.) (2011). Jakościowa analiza dyskursu w naukach społecznych, tłum. D. Przepiórkowska. Warszawa: Oficyna Wydawnicza ŁośGraf.

Jemielniak, D. (red.) (2012). Badania jakościowe. Podejścia i teorie, t. 1. Warszawa: PWN.

Kawka, M. (1999). Dyskurs szkolny. Zagadnienia języka. Kraków: Wydawnictwo WSP.

Kielar-Turska, M. (1996). Uczeń w interakcji z rówieśnikiem lub dorosłym. W: T. Rittel (red.), Dyskurs edukacyjny. Kraków: Wydawnictwo WSP.

Klus-Stańska, D. (2010). Dydaktyka wobec chaosu pojęć i zdarzeń. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie Żak.

Klus-Stańska, D. (2015). Wyjść poza instytucjonalną standaryzację dziecka. Nowe inspiracje teoretyczne dla wczesnej edukacji. „Studia Pedagogiczne” LXVIII.

Kossowska, M., Czapliński Sz. (2005). „Otwartość – zamknietość poznawcza” w warunkach odmiennych kulturowo: badania w Polsce, na Ukrainie i w Belgii. W: U. Jakubowska, K. Skarżyńska (red.), Demokracja w Polsce. Doświadczanie zmian. Warszawa: Wydawnictwo SWPS Academica.

Kubacka-Jasiecka, D. (2002). Psychologia wobec problematyki zmiany. W: D. Kubacka- Jasiecka (red.), Człowiek wobec zmiany. Rozważenia psychologiczne. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Kurcz, I. ( 1987). Język a reprezentacja świata w umyśle. Warszawa: PWN.

Labocha, J. (1996). Dyskurs jako proces przekazywania wiedzy. W: T. Rittel (red.), Dyskurs edukacyjny. Kraków: Wydawnictwo WSP.

Langacker, R. W. (1995). Symboliczny charakter gramatyki. W: H. Kardela (red.), Wykłady z gramatyki kognitywnej. Lublin: Wydawnictwo UMCS.

Piekarski, J. (2011). Estetyzacja praktyki akademickiej – głos w dyskusji na temat perspektywy uczestniczącej. W: J. Piekarski, D. Urbaniak-Zając (red.), Innowacje w edukacji akademickiej. Szkolnictwo wyższe w procesie zmiany. Łódź: Wydawnictwo UŁ.

Rittel, S.J. (1996). Modelowanie dyskursu edukacyjnego. W: T. Rittel (red.), Dyskurs edukacyjny. Kraków: Wydawnictwo WSP.

Shugar, G. W. (1995). Dyskurs dziecięcy. Rozwój w ramach struktur społecznych. Warszawa, Wydawnictwo Energeia.

Smolińska-Theiss, B. (2013). Badanie i działanie w pedagogice społecznej – między tradycją a współczesnymi zadaniami. W: H. Červinková, B. D. Gołębniak (red.), Edukacyjne badania w działaniu. Warszawa: Scholar.

Szczepska-Pustkowska, M. (2011). Od filozofii dzieciństwa do dziecięcej filozofii życia. Casus władzy (i demokracji). Kraków: Oficyna Wydawnicza Impuls.

Touraine, A. (2010). Samotworzenie się społeczeństwa, tłum. A. Karpowicz. Kraków: „Nomos”.

Urbaniak-Zając, D., Piekarski J. (red.) (2001). Jakościowe orientacje w badaniach pedagogicznych. Studia i materiały. Łódź: Wydawnictwo UŁ.

Whorf, B. (1982), Język, myśl, rzeczywistość, tłum. T. Hołówka, Warszawa: PIW.

Wiśniewska-Kin, M. (2007). „Chcieć, pragnąć, myśleć, wiedzieć”. Rozumienie pojęć przez dzieci. Kraków: Oficyna Wydawnicza Impuls.

Wiśniewska-Kin, M. (2007). „Miłość jest jak wiatrak”, czyli o poznawczej naturze metafor dziecięcych. Łódź: Wydawnictwo UŁ.

Wiśniewska-Kin, M. (2013). Dominacja a wyzwolenie. Wczesnoszkolny dyskurs podręcznikowy i dziecięcy. Łódź: Wydawnictwo UŁ.

Żydek-Bednarczuk, U., Zeler B. (1996). Strategia i komunikacja w dyskursie edukacyjnym. W: T. Rittel (red.), Dyskurs edukacyjny. Kraków: Wydawnictwo WSP.


Pełny tekst: PDF

Refbacks

  • There are currently no refbacks.


Creative Commons License
Ta praca dostępna jest na licencji Creative Commons Attribution 3.0 License.

Licencja Creative Commons
Forum Oświatowe jest wydawane na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Na tych samych warunkach 4.0 Międzynarodowe.

ISSN 0867-0323 ISSN (online) 2450-3452